İplik Sözlüğü

Fantazi iplik ve triko üretiminde sık kullanılan terimlerin kısa ve açık tanımları.

Fantazi iplik (efekt iplik): Büküm sırasında ilmek, boğum, flam, tüy veya parlak lif gibi bilinçli düzensizlikler eklenerek üretilen dekoratif iplik. Kumaşa doku, hacim ve renk etkisi kazandırır.
Buklet (bukle): Bir efekt ipliğinin, sabit bir öz iplik etrafına fazla beslenmesiyle yüzeyde küçük ve düzenli ilmekler oluşturan fantazi iplik yapısı.
Şardon (şardonlama): İplik veya kumaş yüzeyindeki liflerin tellerle fırçalanarak kabartılması işlemi. Şardonlu iplik yumuşak, tüylü ve hacimli bir tutum kazanır.
Şönil (şenil): İki öz iplik arasına kısa lif demetlerinin sıkıştırılmasıyla elde edilen, kadife tutumlu fantazi iplik.
Flamlı iplik: Boyunca kalın ve ince bölümlerin (flamların) düzensiz aralıklarla tekrarlandığı efekt iplik. Kumaşta doğal, el yapımı bir görünüm oluşturur.
Simli iplik (lurex): Metalik görünümlü ince film şeridi içeren ya da bu şeritle birleştirilen parlak iplik. Triko ve aksesuarlarda ışıltı efekti için kullanılır.
İplik numarası (Nm / Ne): İpliğin inceliğini gösteren değer. Nm (metrik numara) 1 gram ipliğin metre cinsinden uzunluğudur; Ne (İngiliz pamuk numarası) bir librede kaç adet 840 yardalık çile olduğunu gösterir. Numara büyüdükçe iplik incelir.
Büküm (TPM): Liflerin veya katların birbirine sarılma derecesi; genellikle metredeki tur sayısı (TPM) ile ifade edilir. Büküm ipliğin dayanımını, tutumunu ve efekt görünümünü belirler.
Makine inceliği (gauge / fein): Örme makinesinde bir inçteki iğne sayısı. Kaba incelikler (ör. 3–7 gg) kalın ipliklerle, ince incelikler (ör. 12–14 gg) ince ipliklerle çalışır; iplik numarası makine inceliğine göre seçilir.
Kartela: Bir koleksiyondaki iplik renklerini ve artikellerini kod, karışım ve numara bilgileriyle birlikte gösteren renk kartı. Numune ve sipariş taleplerinde kartela kodları kullanılır.